{"id":5753,"date":"2016-08-05T18:11:45","date_gmt":"2016-08-05T11:11:45","guid":{"rendered":"http:\/\/ttud.com.vn\/?p=5753"},"modified":"2017-10-03T09:47:06","modified_gmt":"2017-10-03T02:47:06","slug":"55-cancri-e-hanh-tinh-co-2-mat-gan-nhu-khong-quay-nua-cung-nhu-da-nua-kia-giong-dung-nham","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/55-cancri-e-hanh-tinh-co-2-mat-gan-nhu-khong-quay-nua-cung-nhu-da-nua-kia-giong-dung-nham\/","title":{"rendered":"55 Cancri e: h\u00e0nh tinh c\u00f3 2 m\u1eb7t &amp; g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng quay, n\u1eeda c\u1ee9ng nh\u01b0 \u0111\u00e1, n\u1eeda kia gi\u1ed1ng dung nham"},"content":{"rendered":"<p><strong>M\u1ed9t nh\u00f3m c\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc d\u1eabn \u0111\u1ea7u b\u1edfi \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Cambridge \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n m\u1ed9t h\u00e0nh tinh \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u1eb1m ngo\u00e0i h\u1ec7 M\u1eb7t tr\u1eddi c\u1ee7a ch\u00fang ta. H\u00e0nh tinh n\u00e0y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u1edf ch\u1ed7 n\u00f3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m 2 n\u1eeda ri\u00eang bi\u1ec7t, trong \u0111\u00f3 m\u1ed9t n\u1eeda m\u1ec1m nh\u01b0 dung nham n\u00fai l\u1eeda, c\u00f3 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 b\u1ec1 m\u1eb7t l\u00ean t\u1edbi 2500 \u0111\u1ed9 C, trong khi m\u1ed9t n\u1eeda c\u00f2n l\u1ea1i &#8220;m\u00e1t m\u1ebb&#8221; h\u01a1n, c\u1ee9ng nh\u01b0 \u0111\u00e1 v\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 kho\u1ea3ng 1100 \u0111\u1ed9 C.<\/strong><\/p>\n<p>H\u00e0nh tinh n\u00e0y, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 55 Cancri e, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y nh\u1edd s\u1eed d\u1ee5ng d\u1eef li\u1ec7u c\u1ee7a k\u00ednh vi\u1ec5n v\u1ecdng kh\u00f4ng gian Spitzer c\u1ee7a NASA. N\u00f3 n\u1eb1m c\u00e1ch Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t kho\u1ea3ng 40 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng, v\u1ec1 ph\u00eda ch\u00f2m sao Cancer. 55 Cancri e c\u00f3 qu\u0129 \u0111\u1ea1o bay quanh r\u1ea5t nhanh m\u1ed9t ng\u00f4i sao g\u1ea7n gi\u1ed1ng M\u1eb7t tr\u1eddi c\u1ee7a ch\u00fang ta, v\u1edbi th\u1eddi gian 1 n\u0103m tr\u00ean \u0111\u00f3 ch\u1ec9 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng v\u1edbi 18 ti\u1ebfng tr\u00ean tr\u00e1i \u0111\u1ea5t.<\/p>\n<p>55 Cancri e \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 m\u1ed9t &#8221; si\u00eau tr\u00e1i \u0111\u1ea5t&#8221;: n\u00f3 l\u1edbn kho\u1ea3ng g\u1ea5p \u0111\u00f4i tr\u00e1i \u0111\u1ea5t v\u00e0 n\u1eb7ng g\u1ea5p 8 l\u1ea7n, bay quanh ng\u00f4i sao ch\u1ee7 c\u1ee7a n\u00f3 ch\u1ec9 m\u1ea5t 18 ti\u1ebfng\/v\u00f2ng. H\u00e0nh tinh n\u00e0y c\u0169ng g\u1ea7n nh\u01b0 l\u00e0 kh\u00f4ng quay quanh tr\u1ee5c c\u1ee7a n\u00f3 do b\u1ecb kho\u00e1 tr\u1ecdng l\u1ef1c (\u0111\u1ed3ng b\u1ed9 chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng quay) v\u1edbi m\u1eb7t tr\u1eddi c\u1ee7a n\u00f3 khi\u1ebfn m\u1ed9t b\u00e1n c\u1ea7u l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 m\u1eb7t tr\u1eddi, ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady m\u1ed9t m\u1eb7t c\u1ee7a n\u00f3 v\u0129nh vi\u1ec5n l\u00e0 ban ng\u00e0y c\u00f2n m\u1eb7t kia m\u00e3i m\u00e3i l\u00e0 ban \u0111\u00eam v\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eb7t tr\u1eddi chi\u1ebfu s\u00e1ng. 55 Cancri e \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 m\u1ed9t \u1ee9ng c\u1eed vi\u00ean t\u1ed1t nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 con ng\u01b0\u1eddi quan s\u00e1t c\u00e1c ngo\u1ea1i h\u00e0nh tinh c\u00f3 c\u1ea5u t\u1ea1o b\u1eb1ng \u0111\u1ea5t \u0111\u00e1.<\/p>\n<p>Hi\u1ec7n t\u1ea1i, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc v\u1eabn ch\u01b0a ph\u00e1t hi\u1ec7n m\u1ed9t h\u00e0nh tinh n\u00e0o kh\u00e1c c\u00f3 c\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 55 Cancri e: bay g\u1ea7n m\u1eb7t tr\u1eddi c\u1ee7a n\u00f3, c\u00f3 c\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m gi\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1c h\u00e0nh tinh &#8220;si\u00eau tr\u00e1i \u0111\u1ea5t&#8221;, v\u00ec v\u1eady 55 Cancri e l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 nghi\u00ean c\u1ee9u. Hi\u1ec7n t\u1ea1i, h\u1ecd v\u1eabn ch\u01b0a x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh x\u00e1c c\u1ea5u t\u1ea1o, ch\u1ea5t li\u1ec7u c\u1ee7a h\u00e0nh tinh n\u00e0y, v\u00ec v\u1eady c\u1ea7n ph\u1ea3i nghi\u00ean c\u1ee9u nhi\u1ec1u h\u01a1n n\u1eefa.<\/p>\n<p>H\u00e0nh tinh 55 Cancri e b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb n\u0103m 2011 khi ng\u01b0\u1eddi ta ph\u00e1t hi\u1ec7n ra n\u00f3, l\u00fac \u0111\u00f3 c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t h\u00e0nh tinh \u0111\u01b0\u1ee3c bao ph\u1ee7 b\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc, ho\u1eb7c c\u00f3 th\u1ec3 to\u00e0n b\u1ed9 b\u1ec1 m\u1eb7t b\u1eb1ng kim c\u01b0\u01a1ng, tuy nhi\u00ean d\u1eef li\u1ec7u g\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb Spitzer l\u1ea1i cho th\u1ea5y n\u00f3 g\u1ea7n nh\u01b0 l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c bao ph\u1ee7 b\u1eb1ng dung nham n\u00f3ng ch\u1ea3y. Nh\u1edd \u0111\u00f3, ti\u1ebfn s\u0129 Nikku Madhusudhan cho r\u1eb1ng con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ti\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc r\u1ea5t l\u1edbn trong vi\u1ec7c vi\u1ec5n th\u00e1m (th\u00e1m hi\u1ec3m t\u1eeb xa) kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a m\u1ed9t h\u00e0nh tinh xa x\u00f4i. H\u1ecd hi v\u1ecdng k\u00ednh vi\u1ec5n v\u1ecdng James Webb \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o s\u1eed d\u1ee5ng n\u0103m 2018 s\u1ebd gi\u00fap con ng\u01b0\u1eddi t\u00ecm hi\u1ec3u r\u00f5 h\u01a1n v\u1ec1 h\u00e0nh tinh n\u00e0y.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Theo <strong>3tags<\/strong>\u200b<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Ngu\u1ed3n tinhte.vn<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u1ed9t nh\u00f3m c\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc d\u1eabn \u0111\u1ea7u b\u1edfi \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Cambridge \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n m\u1ed9t h\u00e0nh tinh \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u1eb1m ngo\u00e0i h\u1ec7 M\u1eb7t tr\u1eddi c\u1ee7a ch\u00fang ta. H\u00e0nh tinh n\u00e0y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u1edf ch\u1ed7 n\u00f3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m 2 n\u1eeda ri\u00eang bi\u1ec7t, trong \u0111\u00f3 m\u1ed9t n\u1eeda m\u1ec1m nh\u01b0 dung nham n\u00fai l\u1eeda, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":5330,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-5753","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5753","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5753"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5753\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6400,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5753\/revisions\/6400"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5330"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5753"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5753"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5753"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}