{"id":5676,"date":"2016-06-22T17:38:49","date_gmt":"2016-06-22T10:38:49","guid":{"rendered":"http:\/\/ttud.com.vn\/?p=5676"},"modified":"2017-10-03T09:19:59","modified_gmt":"2017-10-03T02:19:59","slug":"cac-nha-khoa-hoc-da-kham-pha-ra-nguon-goc-cua-oxy-trong-vu-tru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/cac-nha-khoa-hoc-da-kham-pha-ra-nguon-goc-cua-oxy-trong-vu-tru\/","title":{"rendered":"C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a oxy trong v\u0169 tr\u1ee5"},"content":{"rendered":"<p><strong>X\u00e1c nh\u1eadn s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a oxy t\u1ea1i m\u1ed9t thi\u00ean h\u00e0 c\u00e1ch ch\u00fang ta 13,1 t\u1ef7 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng, n\u01a1i xa nh\u1ea5t c\u00f3 oxy t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t hi\u1ec7n, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong v\u0169 tr\u1ee5 h\u00ecnh th\u00e0nh lo\u1ea1i kh\u00ed n\u00e0y. M\u1eb7c d\u00f9 oxy \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 lo\u1ea1i m\u00e0 ch\u00fang ta h\u00edt th\u1edf m\u1ed7i ng\u00e0y nh\u01b0ng ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00e0y kh\u00f4ng ch\u1ec9 cung c\u1ea5p b\u1eb1ng ch\u1ee9ng v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a oxy m\u00e0 c\u00f2n gi\u00fap c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc hi\u1ec3u h\u01a1n v\u1ec1 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5 t\u1eeb thu\u1edf m\u1edbi h\u00ecnh th\u00e0nh.<\/strong><\/p>\n<p>Ph\u00e1t hi\u1ec7n tr\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra b\u1edfi c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ea1i \u0110\u00e0i quan s\u00e1t thi\u00ean v\u0103n qu\u1ed1c gia Nh\u1eadt B\u1ea3n c\u00f9ng v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i h\u1ecdc kh\u00e1c d\u1ef1a tr\u00ean d\u1eef li\u1ec7u thu th\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1edfi \u0111\u00e0i quan s\u00e1t Atacama Large Millimeter (MLMA). C\u00e1ch \u0111\u00e2y 2 n\u0103m, nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra SXDF-NB1006-2 v\u00e0 t\u1eeb \u0111\u00f3, h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u x\u00e1c \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng nguy\u00ean t\u1ed1 c\u00f3 m\u1eb7t trong \u0111\u00f3 c\u0169ng nh\u01b0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m m\u00e0 ch\u00fang xu\u1ea5t hi\u1ec7n. Theo d\u1ef1 ki\u1ebfn ban \u0111\u1ea7u th\u00ec thi\u00ean h\u00e0 n\u00e0y ph\u1ea3i c\u00f3 ch\u1ee9a hydro.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-6272\" src=\"http:\/\/ttud.com.vn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/18092017090340-baotran159-sanxuat.jpg\" alt=\"\" width=\"424\" height=\"281\" srcset=\"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/18092017090340-baotran159-sanxuat.jpg 424w, https:\/\/casta.ttud.com.vn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/18092017090340-baotran159-sanxuat-300x199.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 424px) 100vw, 424px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>H\u00ecnh \u1ea3nh oxy c\u00f9ng v\u1edbi hydro m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc quan s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c\u200b<\/em><\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc v\u1eabn \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 s\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a oxy hay kh\u00f4ng b\u1edfi c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a lo\u1ea1i kh\u00ed n\u00e0y trong v\u0169 tr\u1ee5 lu\u00f4n khi\u1ebfn h\u1ecd tr\u0103n tr\u1edf t\u1eeb l\u00e2u. N\u1ebfu oxy xu\u1ea5t hi\u1ec7n, m\u00f4 h\u00ecnh c\u1ee7a thi\u00ean h\u00e0 n\u00e0y cho th\u1ea5y r\u1eb1ng n\u00f3 v\u1eabn \u0111ang tr\u1ea3i qua qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u00e1i ion h\u00f3a v\u0169 tr\u1ee5, n\u01a1i m\u00e0 c\u00e1c b\u1ee9c x\u1ea1 kh\u00f4ng gian s\u1ebd ion h\u00f3a nh\u1eefng \u0111\u00e1m m\u00e2y kh\u00ed. M\u1ed9t khi c\u00e1c \u0111\u00e1m kh\u00ed n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ion h\u00f3a, nh\u1eefng \u0111\u00e1m l\u00f3e s\u00e1ng kh\u1ed5ng l\u1ed3 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra.<\/p>\n<p>Ch\u00ednh nh\u1edd nh\u1eefng tia s\u00e1ng c\u1ef1c m\u1ea1nh n\u00e0y m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u tin r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng ALMA \u0111\u1ec3 quan s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fang d\u00f9 \u1edf kho\u1ea3ng c\u00e1ch l\u00ean t\u1edbi 13,1 t\u1ef7 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng. V\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng &#8220;linh c\u1ea3m&#8221; c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 \u0111\u00fang: m\u1ed9t g\u00f3c c\u1ee7a k\u00ednh ALMA c\u00f3 m\u1ed9t l\u00f3e s\u00e1ng, cho th\u1ea5y th\u1eadt s\u1ef1 c\u00f3 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a oxy. Tuy nhi\u00ean, \u0111\u00e2y c\u00f3 v\u1ebb kh\u00f4ng th\u00e2n thi\u1ec7n nh\u01b0 kh\u00ed oxy m\u00e0 hi\u1ec7n nay ch\u00fang ta \u0111ang h\u00edt th\u1edf b\u1edfi l\u01b0\u1ee3ng t\u00ecm th\u1ea5y ch\u1ec9 ch\u01b0a t\u1edbi 1\/10 so v\u1edbi l\u01b0\u1ee3ng oxy trong M\u1eb7t Tr\u1eddi.<\/p>\n<p>D\u00f9 v\u1eady, ph\u00e1t hi\u1ec7n l\u1ea7n n\u00e0y \u0111\u00e3 gi\u00fap c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c tu\u1ed5i c\u1ee7a oxy trong v\u0169 tr\u1ee5. \u0110\u1ed3ng t\u00e1c gi\u1ea3 c\u1ee7a nghi\u00ean c\u1ee9u, Naoki Yoshida t\u1ea1i \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Tokyo cho bi\u1ebft r\u1eb1ng &#8220;S\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng \u00edt \u1ecfi c\u1ee7a oxy l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n tr\u01b0\u1edbc b\u1edfi v\u0169 tr\u1ee5 v\u1eabn c\u00f2n tr\u1ebb v\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed h\u00ecnh th\u00e0nh sao l\u00e0 kh\u00e1 \u00edt t\u1ea1i th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f3. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, m\u00f4 h\u00ecnh gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i d\u1ef1 \u0111o\u00e1n r\u1eb1ng l\u01b0\u1ee3ng oxy k\u00e9m h\u01a1n M\u1eb7t Tr\u1eddi 10 l\u1ea7n.&#8221;<\/p>\n<p>Tr\u00ean Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a oxy g\u1eafn li\u1ec1n v\u1edbi s\u1ef1 s\u1ed1ng, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi ch\u00fang ta. Do \u0111\u00f3, vi\u1ec7c ph\u00e1t hi\u1ec7n ra oxy t\u1ea1i m\u1ed9t n\u01a1i kh\u00e1c trong v\u0169 tr\u1ee5 c\u00f2n d\u1ea5y l\u00ean c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i c\u1ee7a nh\u1eefng n\u01a1i \u1edf \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ed1ng Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t ho\u1eb7c th\u1eadm ch\u00ed l\u00e0 nh\u1eefng sinh v\u1eadt s\u1ed1ng. M\u1eb7t kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi d\u1eabn \u0111\u1ea7u nghi\u00ean c\u1ee9u Akio Inoue c\u00f2n cho bi\u1ebft r\u1eb1ng lo\u1ea1i oxy tr\u00ean \u0111\u00f3 kh\u00f4ng gi\u1ed1ng v\u1edbi th\u1ee9 ch\u00fang ta \u0111ang d\u00f9ng b\u1edfi &#8220;ch\u00fang l\u00e0 nh\u1eefng ph\u00e2n t\u1eed oxy \u0111\u01b0\u1ee3c ion h\u00f3a g\u1ea5p \u0111\u00f4i. Do \u0111\u00f3, ch\u00fang ta kh\u00f4ng th\u1ec3 h\u00edt l\u01b0\u1ee3ng oxy t\u1ea1i thi\u00ean h\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u00e2y 13,1 t\u1ef7 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng n\u1ebfu \u0111\u1eb7t ch\u00e2n l\u00ean \u0111\u00f3.&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Qu\u00e1 tr\u00ecnh h\u00ecnh th\u00e0nh v\u00e0 t\u00e1i ion h\u00f3a c\u1ee7a oxy trong v\u0169 tr\u1ee5\u200b<\/em><\/p>\n<p>M\u1eb7c d\u00f9 lo\u1ea1i oxy n\u00f3i tr\u00ean kh\u00f4ng h\u1ed7 tr\u1ee3 s\u1ef1 s\u1ed1ng nh\u01b0 ch\u00fang ta t\u1eebng bi\u1ebft nh\u01b0ng Inoue cho r\u1eb1ng kh\u00e1m ph\u00e1 l\u1ea7n n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap tr\u1ea3 l\u1eddi c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 n\u01a1i v\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ea7u ti\u00ean oxy \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh trong v\u0169 tr\u1ee5. \u00d4ng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh: &#8220;C\u00e1c ph\u00e2n t\u1eed oxy m\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i t\u00ecm th\u1ea5y l\u00e0 d\u1ea1ng oxy \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra trong v\u0169 tr\u1ee5 b\u1edfi oxy kh\u00f4ng t\u1ed3n t\u1ea1i l\u00fac Big Bang. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c nguy\u00ean t\u1ed1 n\u1eb7ng h\u01a1n Liti \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ea3n sinh ra b\u00ean trong c\u00e1c ng\u00f4i sao v\u00e0 gi\u1ea3i ph\u00f3ng v\u00e0o v\u0169 tr\u1ee5 khi ch\u00fang ch\u1ebft. V\u00e0 oxy v\u00e0 nh\u1eefng nguy\u00ean t\u1ed1 kh\u00e1c \u0111\u00e3 t\u1ea1o n\u00ean nh\u1eefng h\u1ea1t b\u1ee5i v\u1edbi kh\u1ea3 n\u0103ng h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean c\u00e1c h\u00e0nh tinh v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng c\u00f3 s\u1ef1 s\u1ed1ng tr\u00ean \u0111\u00f3. V\u00ec v\u1eady, nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u00e3 kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a oxy, m\u1ed9t trong nh\u1eefng y\u1ebfu t\u1ed1 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi.&#8221;<\/p>\n<p>Gi\u1edd \u0111\u00e2y c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 x\u00e1c nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i c\u1ee7a oxy \u1edf thi\u00ean h\u00e0 xa x\u00f4i \u0111\u00f3, s\u1eafp t\u1edbi h\u1ecd s\u1ebd nghi\u00ean c\u1ee9u xem l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o oxy c\u00f3 th\u1ec3 di chuy\u1ec3n ra kh\u1ecfi \u0111\u00f3. V\u1edbi c\u00e1c th\u00f4ng tin thu \u0111\u01b0\u1ee3c, h\u1ecd hy v\u1ecdng r\u1eb1ng s\u1ebd g\u1ee1 r\u1ed1i nh\u1eefng th\u1eafc m\u1eafc hi\u1ec7n t\u1ea1i v\u00e0 th\u1eadm ch\u00ed l\u00e0 c\u00f3 nhi\u1ec1u ph\u00e1t hi\u1ec7n kh\u00e1c v\u1ec1 s\u1ef1 s\u1ed1ng trong v\u0169 tr\u1ee5.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>Tham kh\u1ea3o EA\u200b<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Ngu\u1ed3n tinhte.vn<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>X\u00e1c nh\u1eadn s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a oxy t\u1ea1i m\u1ed9t thi\u00ean h\u00e0 c\u00e1ch ch\u00fang ta 13,1 t\u1ef7 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng, n\u01a1i xa nh\u1ea5t c\u00f3 oxy t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t hi\u1ec7n, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 n\u01a1i \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong v\u0169 tr\u1ee5 h\u00ecnh th\u00e0nh lo\u1ea1i kh\u00ed n\u00e0y. M\u1eb7c d\u00f9 oxy \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y kh\u00f4ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":6272,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-5676","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5676","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5676"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5676\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6317,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5676\/revisions\/6317"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5676"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5676"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5676"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}