{"id":30768,"date":"2021-01-26T11:08:00","date_gmt":"2021-01-26T04:08:00","guid":{"rendered":"https:\/\/ttud.com.vn\/?p=30768"},"modified":"2022-01-04T11:11:01","modified_gmt":"2022-01-04T04:11:01","slug":"phat-hien-moi-ve-ho-nuoc-lon-nhat-tren-mat-trang-titan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/phat-hien-moi-ve-ho-nuoc-lon-nhat-tren-mat-trang-titan\/","title":{"rendered":"Ph\u00e1t hi\u1ec7n m\u1edbi v\u1ec1 h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan"},"content":{"rendered":"\n<p>D\u1eef li\u1ec7u v\u1ec7 tinh c\u1ee7a NASA cho th\u1ea5y h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan c\u1ee7a sao Th\u1ed5 s\u00e2u g\u1ea5p 10 l\u1ea7n so v\u1edbi suy \u0111o\u00e1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00e0u v\u0169 tr\u1ee5 Cassini \u0111\u00e3 lao v\u00e0o b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a Titan \u0111\u1ec3 &#8220;t\u1ef1 s\u00e1t&#8221; c\u00e1ch \u0111\u00e2y ba n\u0103m nh\u01b0ng d\u1eef li\u1ec7u t\u1eeb nh\u1eefng qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o bay cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a n\u00f3 v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c mang \u0111\u1ebfn nh\u1eefng ph\u00e1t hi\u1ec7n m\u1edbi qu\u00fd gi\u00e1. M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u xu\u1ea5t b\u1ea3n g\u1ea7n \u0111\u00e2y tr\u00ean&nbsp;<em>T\u1ea1p ch\u00ed Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0110\u1ecba v\u1eadt l\u00fd H\u00e0nh tinh<\/em>&nbsp;ti\u1ebft l\u1ed9 r\u1eb1ng h\u1ed3 Kraken Mare kh\u1ed5ng l\u1ed3 tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan \u0111\u1ea7y b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a sao Th\u1ed5 s\u00e2u h\u01a1n g\u1ea7n g\u1ea5p 10 l\u1ea7n so v\u1edbi \u01b0\u1edbc t\u00ednh ban \u0111\u1ea7u.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u1ef1a tr\u00ean d\u1eef li\u1ec7u m\u00e0 Cassini thu th\u1eadp trong v\u00f2ng qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o l\u1ea7n th\u1ee9 104 c\u1ee7a n\u00f3, c\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc \u0111\u00e3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c Kraken Mare s\u00e2u h\u01a1n 300 m &#8211; t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng chi\u1ec1u cao c\u1ee7a t\u00f2a nh\u00e0 ch\u1ecdc tr\u1eddi Chrysler \u1edf New York. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, h\u1ed3 s\u00e2u \u0111\u1ebfn m\u1ee9c radar c\u1ee7a Cassini kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u0103m d\u00f2 t\u1edbi \u0111\u00e1y.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i1-vnexpress.vnecdn.net\/2021\/01\/24\/ho-nuoc-lon-nhat-tren-mat-tran-6325-5388-1611455901.jpg?w=680&amp;h=0&amp;q=100&amp;dpr=1&amp;fit=crop&amp;s=K6EaBA8-qhmZsggx2nnrmw\" alt=\"H\u1ed3 Kraken Mare tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan c\u1ee7a sao Th\u1ed5. \u1ea2nh: Planetary Mechanics.\"\/><figcaption>H\u1ed3 Kraken Mare tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan c\u1ee7a sao Th\u1ed5. \u1ea2nh:&nbsp;<em>Planetary Mechanics.<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Th\u00e0nh ph\u1ea7n h\u00f3a h\u1ecdc c\u1ee7a h\u1ed3 c\u0169ng khi\u1ebfn c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc ng\u1ea1c nhi\u00ean. N\u00f3 ch\u1ee9a h\u1ed7n h\u1ee3p ethane v\u00e0 methane, kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c m\u00f4 h\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y cho th\u1ea5y ethane chi\u1ebfm \u01b0u th\u1ebf do h\u1ed3 c\u00f3 v\u1ecb tr\u00ed \u0111\u1ecba l\u00fd n\u1eb1m xa c\u00e1c c\u1ef1c c\u1ee7a m\u1eb7t tr\u0103ng h\u01a1n. Vi\u1ec7c t\u00ecm hi\u1ec3u \u0111\u1ed9 s\u00e2u v\u00e0 th\u00e0nh ph\u1ea7n c\u1ee7a Kraken Mare c\u00f3 th\u1ec3 h\u00e9 l\u1ed9 th\u00eam v\u1ec1 nh\u1eefng \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m h\u00f3a h\u1ecdc v\u00e0 chu k\u1ef3 l\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a tr\u00ean Titan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;T\u1ea7m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a Kraken Mare b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb ch\u00ednh k\u00edch th\u01b0\u1edbc kh\u1ed5ng l\u1ed3 c\u1ee7a h\u1ed3. N\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t tr\u00ean Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, n\u00f3 bao ph\u1ee7 c\u1ea3 n\u0103m H\u1ed3 l\u1edbn \u1edf B\u1eafc M\u1ef9. H\u1ed3 n\u01b0\u1edbc n\u00e0y ch\u1ee9a t\u1edbi 80% ch\u1ea5t l\u1ecfng b\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ee7a m\u1eb7t tr\u0103ng Titan&#8221;, t\u00e1c gi\u1ea3 ch\u00ednh c\u1ee7a nghi\u00ean c\u1ee9u Valerio Poggiali, nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc t\u1ea1i Trung t\u00e2m V\u1eadt l\u00fd Thi\u00ean v\u0103n v\u00e0 Khoa h\u1ecdc H\u00e0nh tinh c\u1ee7a \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Cornell, cho hay.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong khi h\u00f3a h\u1ecdc c\u1ee7a Titan kh\u00e1c l\u1ea1 so v\u1edbi Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, \u0111\u1ecba l\u00fd c\u1ee7a m\u1eb7t tr\u0103ng g\u1ee3i nh\u1edb \u0111\u1ebfn c\u00e1c \u0111\u1ea7m l\u1ea7y ho\u1eb7c v\u00f9ng c\u00f3 nhi\u1ec1u h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc tr\u00ean h\u00e0nh tinh c\u1ee7a ch\u00fang ta. Titan c\u0169ng l\u00e0 m\u1eb7t tr\u0103ng duy nh\u1ea5t trong h\u1ec7 M\u1eb7t Tr\u1eddi s\u1edf h\u1eefu b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n d\u00e0y &#8211; m\u1ed9t l\u1edbp b\u1ecdc nit\u01a1 th\u1ec3 kh\u00ed, so v\u1edbi b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n ch\u1ee7 y\u1ebfu g\u1ed3m nit\u01a1 v\u00e0 oxy c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 khi\u1ebfn Titan tr\u1edf n\u00ean kh\u00e1c bi\u1ec7t so v\u1edbi v\u00f4 s\u1ed1 m\u1eb7t tr\u0103ng trong h\u1ec7 M\u1eb7t Tr\u1eddi, th\u01b0\u1eddng c\u00f3 ngo\u1ea1i quy\u1ec3n m\u1ecfng manh ho\u1eb7c kh\u00f4ng c\u00f3 b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u0169ng hy v\u1ecdng c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm ra ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a methane l\u1ecfng tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan. Do c\u00e1ch xa M\u1eb7t Tr\u1eddi h\u01a1n 10 l\u1ea7n so v\u1edbi Tr\u00e1i \u0110\u1ea5t, thi\u00ean th\u1ec3 n\u00e0y nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng t\u1eeb M\u1eb7t Tr\u1eddi \u00edt h\u01a1n 100 l\u1ea7n so v\u1edbi h\u00e0nh tinh c\u1ee7a ch\u00fang ta. V\u1edbi \u00e1nh s\u00e1ng y\u1ebfu \u1edbt, \u0111\u00e1ng l\u1ebd Titan ph\u1ea3i chuy\u1ec3n \u0111\u1ed5i methane trong kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a n\u00f3 th\u00e0nh ethane, nh\u01b0ng m\u00f4 h\u00ecnh hi\u1ec7n t\u1ea1i cho th\u1ea5y b\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u00f3, m\u1eb7t tr\u0103ng \u0111\u00e3 quay v\u00f2ng to\u00e0n b\u1ed9 kh\u00ed methane tr\u00ean v\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ee7a n\u00f3 theo chu k\u1ef3 10 tri\u1ec7u n\u0103m.<\/p>\n\n\n\n<p>NASA \u0111ang l\u00ean k\u1ebf ho\u1ea1ch ph\u00f3ng m\u1ed9t t\u00e0u ng\u1ea7m th\u0103m d\u00f2 xu\u1ed1ng h\u1ed3 Kraken Mare v\u00e0o n\u0103m 2030. Poggiali cho bi\u1ebft, d\u1eef li\u1ec7u m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n t\u00edch t\u1eeb Cassini c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap c\u00e1c k\u1ef9 s\u01b0 hi\u1ec7u ch\u1ec9nh t\u1ed1t h\u01a1n thi\u1ebft b\u1ecb \u0111\u1ecbnh v\u1ecb b\u1eb1ng s\u00f3ng \u00e2m (sonar) tr\u00ean t\u00e0u.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><strong>\u0110o\u00e0n D\u01b0\u01a1ng<\/strong>\u00a0(Theo\u00a0<em>Space<\/em>)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><a href=\"https:\/\/vnexpress.net\/phat-hien-moi-ve-ho-nuoc-lon-nhat-tren-mat-trang-titan-4225630.html\">https:\/\/vnexpress.net\/phat-hien-moi-ve-ho-nuoc-lon-nhat-tren-mat-trang-titan-4225630.html<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u1eef li\u1ec7u v\u1ec7 tinh c\u1ee7a NASA cho th\u1ea5y h\u1ed3 n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean m\u1eb7t tr\u0103ng Titan c\u1ee7a sao Th\u1ed5 s\u00e2u g\u1ea5p 10 l\u1ea7n so v\u1edbi suy \u0111o\u00e1n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y. T\u00e0u v\u0169 tr\u1ee5 Cassini \u0111\u00e3 lao v\u00e0o b\u1ea7u kh\u00ed quy\u1ec3n c\u1ee7a Titan \u0111\u1ec3 &#8220;t\u1ef1 s\u00e1t&#8221; c\u00e1ch \u0111\u00e2y ba n\u0103m nh\u01b0ng d\u1eef li\u1ec7u t\u1eeb nh\u1eefng qu\u1ef9 \u0111\u1ea1o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":30769,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-30768","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30768","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30768"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30768\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30770,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30768\/revisions\/30770"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30769"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30768"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30768"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30768"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}