{"id":29009,"date":"2021-09-22T12:36:00","date_gmt":"2021-09-22T05:36:00","guid":{"rendered":"https:\/\/ttud.com.vn\/?p=29009"},"modified":"2021-10-09T12:38:00","modified_gmt":"2021-10-09T05:38:00","slug":"cay-phat-sang-nhu-den-co-the-sac-nhieu-lan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/cay-phat-sang-nhu-den-co-the-sac-nhieu-lan\/","title":{"rendered":"C\u00e2y ph\u00e1t s\u00e1ng nh\u01b0 \u0111\u00e8n c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c nhi\u1ec1u l\u1ea7n"},"content":{"rendered":"\n<p>M\u1ef8S\u1eed d\u1ee5ng h\u1ea1t nano \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t g\u1eafn v\u00e0o l\u00e1 c\u00e2y, c\u00e1c k\u1ef9 s\u01b0 MIT t\u1ea1o ra m\u1ed9t lo\u1ea1i \u201c\u0111\u00e8n c\u00e2y\u201d c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c b\u1eb1ng \u0111\u00e8n LED.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i1-vnexpress.vnecdn.net\/2021\/09\/21\/VNE-Nano-4671-1632218547.jpg?w=680&amp;h=0&amp;q=100&amp;dpr=1&amp;fit=crop&amp;s=xWrcLMuC_KT6RiYRAfDHHg\" alt=\"Ph\u1ea7n m\u00e0u xanh l\u00e0 h\u1ea1t nano t\u1eadp trung \u1edf b\u1ec1 m\u1eb7t m\u00f4 l\u00e1. \u1ea2nh: MIT\"\/><figcaption>Ph\u1ea7n m\u00e0u xanh l\u00e0 h\u1ea1t nano t\u1eadp trung \u1edf b\u1ec1 m\u1eb7t m\u00f4 l\u00e1. \u1ea2nh:&nbsp;<em>MIT<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Sau 10 gi\u00e2y s\u1ea1c, c\u00e2y s\u00e1ng r\u1ef1c trong v\u00e0i ph\u00fat v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c nhi\u1ec1u l\u1ea7n. Nh\u1eefng c\u00e2y n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra \u00e1nh s\u00e1ng m\u1ea1nh g\u1ea5p 10 l\u1ea7n th\u1ebf h\u1ec7 c\u00e2y ph\u00e1t s\u00e1ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean m\u00e0 nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0o n\u0103m 2017. &#8220;Ch\u00fang t\u00f4i mu\u1ed1n t\u1ea1o ra m\u1ed9t lo\u1ea1i c\u00e2y v\u1edbi c\u00e1c h\u1ea1t h\u1ea5p th\u1ee5 \u00e1nh s\u00e1ng, l\u01b0u tr\u1eef m\u1ed9t ph\u1ea7n v\u00e0 ph\u00e1t s\u00e1ng d\u1ea7n d\u1ea7n&#8221;, Michael Strano, gi\u00e1o s\u01b0 k\u1ef9 thu\u1eadt h\u00f3a h\u1ecdc \u1edf Vi\u1ec7n C\u00f4ng ngh\u1ec7 Massachusetts, \u0111\u1ed3ng t\u00e1c gi\u1ea3 nghi\u00ean c\u1ee9u, cho bi\u1ebft. &#8220;\u0110\u00e2y l\u00e0 b\u01b0\u1edbc ti\u1ebfn l\u1edbn \u0111\u1ec3 t\u1ea1o ra \u0111\u00e8n c\u00e2y&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng h\u1ea1t nano m\u00e0 nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u s\u1eed d\u1ee5ng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng s\u1ea3n sinh \u00e1nh s\u00e1ng \u1edf b\u1ea5t k\u1ef3 lo\u1ea1i c\u00e2y ph\u00e1t s\u00e1ng n\u00e0o. C\u00e2y s\u1eed d\u1ee5ng h\u1ea1t nano ch\u1ee9a enzyme luciferase c\u00f3 trong \u0111om \u0111\u00f3m, \u0111\u1ec3 sinh ra \u00e1nh s\u00e1ng. C\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00f4ng b\u1ed1 k\u1ebft qu\u1ea3 thu \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00ean t\u1ea1p ch\u00ed&nbsp;<em>Science Advances&nbsp;<\/em>h\u00f4m 8\/9.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong v\u00e0i n\u0103m qua, ph\u00f2ng th\u00ed nghi\u1ec7m c\u1ee7a Strano nghi\u00ean c\u1ee9u l\u0129nh v\u1ef1c m\u1edbi l\u00e0 &#8220;th\u1ef1c v\u1eadt \u0111i\u1ec7n t\u1eed sinh h\u1ecdc nano&#8221; (plant nanobionics), cung c\u1ea5p cho th\u1ef1c v\u1eadt \u0111\u1eb7c t\u00ednh m\u1edbi b\u1eb1ng c\u00e1ch g\u1eafn cho ch\u00fang c\u00e1c lo\u1ea1i h\u1ea1t nano kh\u00e1c nhau. \u1ede th\u1ebf h\u1ec7 c\u00e2y \u0111\u1ea7u ti\u00ean, s\u1eed d\u1ee5ng h\u1ea1t nano ch\u1ee9a luciferase v\u00e0 luciferin, nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u khi\u1ebfn c\u00e2y c\u1ea3i xoong ph\u00e1t ra \u00e1nh s\u00e1ng m\u1edd trong v\u00e0i gi\u1edd, b\u1eb1ng kho\u1ea3ng 1\/1.000 l\u01b0\u1ee3ng \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ea7n d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ecdc s\u00e1ch.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong nghi\u00ean c\u1ee9u m\u1edbi, Strano v\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ef1 mu\u1ed1n t\u1ea1o b\u1ed9 ph\u1eadn gi\u00fap k\u00e9o d\u00e0i th\u1eddi gian ph\u00e1t s\u00e1ng v\u00e0 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9 s\u00e1ng. H\u1ecd n\u1ea3y ra \u00fd t\u01b0\u1edfng s\u1eed d\u1ee5ng t\u1ee5 \u0111i\u1ec7n. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00e2y ph\u00e1t s\u00e1ng, t\u1ee5 \u0111\u00e8n c\u00f3 th\u1ec3 l\u01b0u tr\u1eef \u00e1nh s\u00e1ng d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng photon, sau \u0111\u00f3 gi\u1ea3i ph\u00f3ng d\u1ea7n theo th\u1eddi gian. Nh\u1eb1m t\u1ea1o t\u1ee5 \u0111\u00e8n, nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh d\u00f9ng strontium aluminate. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i phosphor k\u00edch th\u00edch ph\u00e1t s\u00e1ng, c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ea5p th\u1ee5 c\u1ea3 \u00e1nh s\u00e1ng kh\u1ea3 ki\u1ebfn v\u00e0 \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ef1c t\u00edm, sau \u0111\u00f3 gi\u1ea3i ph\u00f3ng ch\u1eadm r\u00e3i d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng qu\u1ea7ng s\u00e1ng l\u00e2n quang. Tr\u01b0\u1edbc khi g\u1eafn v\u00e0o c\u00e2y, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u b\u1ecdc h\u1ea1t nano t\u1ea1o t\u1eeb strontium aluminate b\u1eb1ng silica, gi\u00fap b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00e2y kh\u1ecfi h\u01b0 h\u1ea1i.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u1ea1t nano c\u00f3 \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh v\u00e0i tr\u0103m nanomet c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o th\u1ef1c v\u1eadt qua c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o nh\u1ecf, l\u1ed7 nh\u1ecf n\u1eb1m tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t l\u00e1. Ch\u00fang t\u00edch t\u1ee5 \u1edf di\u1ec7p nh\u1ee5c, h\u00ecnh th\u00e0nh l\u1edbp m\u00e0ng m\u1ecfng. L\u1edbp m\u00e0ng c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ea5p th\u1ee5 photon c\u1ea3 t\u1eeb \u00e1nh s\u00e1ng M\u1eb7t Tr\u1eddi ho\u1eb7c \u0111\u00e8n LED. Nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u ph\u00e1t hi\u1ec7n sau 10 gi\u00e2y ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi \u0111\u00e8n LED xanh d\u01b0\u01a1ng, c\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1t s\u00e1ng trong kho\u1ea3ng m\u1ed9t gi\u1edd. \u00c1nh s\u00e1ng ch\u00f3i nh\u1ea5t trong 5 ph\u00fat \u0111\u1ea7u, sau \u0111\u00f3 m\u1edd d\u1ea7n. C\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c l\u1ea1i li\u00ean t\u1ee5c trong \u00edt nh\u1ea5t hai tu\u1ea7n.<\/p>\n\n\n\n<p>Strano v\u00e0 c\u1ed9ng s\u1ef1 ph\u00e1t hi\u1ec7n ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p &#8220;t\u1ee5 \u0111\u00e8n&#8221; c\u00f3 th\u1ec3 \u00e1p d\u1ee5ng v\u1edbi nhi\u1ec1u lo\u1ea1i c\u00e2y kh\u00e1c nhau bao g\u1ed3m h\u00fang t\u00e2y, c\u1ea3i xoong v\u00e0 thu\u1ed1c l\u00e1. H\u1ecd c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m l\u00e1 c\u00e2y tai voi Th\u00e1i Lan v\u1edbi chi\u1ec1u r\u1ed9ng h\u01a1n 30 cm ph\u00e1t s\u00e1ng, bi\u1ebfn ch\u00fang th\u00e0nh ngu\u1ed3n s\u00e1ng ngo\u00e0i tr\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u c\u0169ng t\u00ecm hi\u1ec3u li\u1ec7u h\u1ea1t nano c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng t\u1edbi ch\u1ee9c n\u0103ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a c\u00e2y hay kh\u00f4ng. H\u1ecd nh\u1eadn th\u1ea5y trong 10 ng\u00e0y, c\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 quang h\u1ee3p b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng v\u00e0 b\u1ed1c h\u01a1i n\u01b0\u1edbc th\u00f4ng qua t\u1ebf b\u00e0o nh\u1ecf tr\u00ean m\u1eb7t l\u00e1. Sau khi k\u1ebft th\u00fac th\u00ed nghi\u1ec7m, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ecdc kho\u1ea3ng 60% phospho t\u1eeb c\u00e2y v\u00e0 t\u00e1i s\u1eed d\u1ee5ng \u1edf c\u00e2y kh\u00e1c.<\/p>\n\n\n\n<p>                                                                                                       ngu\u1ed3n: vnexpress.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u1ef8S\u1eed d\u1ee5ng h\u1ea1t nano \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t g\u1eafn v\u00e0o l\u00e1 c\u00e2y, c\u00e1c k\u1ef9 s\u01b0 MIT t\u1ea1o ra m\u1ed9t lo\u1ea1i \u201c\u0111\u00e8n c\u00e2y\u201d c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c b\u1eb1ng \u0111\u00e8n LED. Sau 10 gi\u00e2y s\u1ea1c, c\u00e2y s\u00e1ng r\u1ef1c trong v\u00e0i ph\u00fat v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ea1c nhi\u1ec1u l\u1ea7n. Nh\u1eefng c\u00e2y n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra \u00e1nh s\u00e1ng m\u1ea1nh g\u1ea5p 10 l\u1ea7n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":29010,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-29009","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29009","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29009"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29009\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29011,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29009\/revisions\/29011"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29010"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29009"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29009"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29009"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}