{"id":28387,"date":"2019-05-30T07:51:00","date_gmt":"2019-05-30T00:51:00","guid":{"rendered":"https:\/\/ttud.com.vn\/?p=28387"},"modified":"2021-10-03T13:51:34","modified_gmt":"2021-10-03T06:51:34","slug":"sieu-am-thanh-khien-nuoc-boc-hoi-khi-tiep-xuc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/sieu-am-thanh-khien-nuoc-boc-hoi-khi-tiep-xuc\/","title":{"rendered":"Si\u00eau \u00e2m thanh khi\u1ebfn n\u01b0\u1edbc b\u1ed1c h\u01a1i khi ti\u1ebfp x\u00fac"},"content":{"rendered":"\n<p>C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n ra th\u1ee9 m\u00e0 h\u1ecd tin l\u00e0 \u00e2m thanh d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra &#8211; m\u1ed9t \u00e2m thanh m\u1ea1nh \u0111\u1ebfn m\u1ee9c c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m bay h\u01a1i n\u01b0\u1edbc khi ti\u1ebfp x\u00fac.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00e2m thanh c\u1ee7a m\u1ed9t tr\u1eadn \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea5t l\u1edbn d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00e2m thanh c\u1ee7a m\u1ed9t con t\u00f4m s\u00fang \u0111ang g\u00f5 c\u00e0ng v\u00e0 \u1ed3n h\u01a1n c\u1ea3 m\u1ed9t bu\u1ed5i h\u00f2a nh\u1ea1c c\u1ee7a nh\u00f3m Pink Floyd. \u00c2m thanh \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00fd gi\u1ea3i l\u00e0 c\u1ee7a tia n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf v\u1edbi chi\u1ec1u r\u1ed9ng kho\u1ea3ng b\u1eb1ng 1\/2 s\u1ee3i t\u00f3c ng\u01b0\u1eddi &#8211; b\u1ecb b\u1eafn b\u1edfi m\u1ed9t tia laser X-quang.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u1ea1n th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng th\u1ec3 nghe \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e2m thanh n\u00e0y v\u00ec n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra trong bu\u1ed3ng ch\u00e2n kh\u00f4ng. \u00c2m l\u01b0\u1ee3ng \u0111o \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o kho\u1ea3ng 270 decibel, nh\u1eefng s\u00f3ng \u00e1p l\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra n\u00e0y th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n l\u1edbn h\u01a1n c\u1ea3 \u00e1p l\u1ef1c t\u1eeb v\u1ee5 ph\u00f3ng t\u00ean l\u1eeda l\u1edbn nh\u1ea5t t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay c\u1ee7a NASA (th\u00f4ng s\u1ed1 \u0111o \u0111\u01b0\u1ee3c kho\u1ea3ng 205 decibel).<\/p>\n\n\n\n<p>Tuy nhi\u00ean, b\u1ea1n c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y m\u1ee9c \u0111\u1ed9 t\u00e0n ph\u00e1 \u1edf k\u00edch c\u1ee1 si\u00eau nh\u1ecf c\u1ee7a \u00e2m thanh n\u00e0y th\u00f4ng qua m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c video chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng si\u00eau ch\u1eadm \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i t\u1ea1i ph\u00f2ng th\u00ed nghi\u1ec7m m\u00e1y gia t\u1ed1c SLAC \u1edf Menlo Park, California (M\u1ef9), theo c\u00f4ng b\u1ed1 c\u1ee7a m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u m\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong \u0111o\u1ea1n video \u0111\u01b0\u1ee3c quay trong kho\u1ea3ng 40 nano gi\u00e2y (40 ph\u1ea7n t\u1ef7 gi\u00e2y), tia laser ngay l\u1eadp t\u1ee9c t\u00e1ch \u0111\u00f4i tia n\u01b0\u1edbc th\u00e0nh hai, l\u00e0m bay h\u01a1i ch\u1ea5t l\u1ecfng m\u00e0 n\u00f3 ch\u1ea1m v\u00e0o trong khi b\u1eafn ra s\u00f3ng \u00e1p l\u1ef1c c\u1ef1c m\u1ea1nh.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng s\u00f3ng n\u00e0y t\u1ea1o ra nhi\u1ec1u s\u00f3ng h\u01a1n v\u00e0 trong kho\u1ea3ng 10 nano gi\u00e2y, nh\u1eefng \u0111\u00e1m m\u00e2y \u0111en s\u1ee7i b\u1ecdt c\u1ee7a bong b\u00f3ng \u0111ang v\u1ee1 h\u00ecnh th\u00e0nh \u1edf m\u1ed7i b\u00ean c\u1ee7a r\u00e3nh.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo Claudiu Stan, nh\u00e0 V\u1eadt l\u00fd \u0111\u1ebfn t\u1eeb \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Rutgers \u1edf Newark, New Jersey (M\u1ef9) v\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng \u0111\u1ed3ng t\u00e1c gi\u1ea3 c\u1ee7a nghi\u00ean c\u1ee9u: \u201cNh\u1eefng s\u00f3ng \u00e1p l\u1ef1c n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho \u00e2m thanh d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t t\u1eebng th\u1ea5y. N\u1ebfu n\u00f3 to h\u01a1n n\u1eefa, \u00e2m thanh th\u1ef1c s\u1ef1 s\u1ebd l\u00e0m s\u00f4i ch\u1ea5t l\u1ecfng\u201d. M\u1ed9t khi n\u01b0\u1edbc s\u00f4i, \u00e2m thanh s\u1ebd bi\u1ebfn m\u1ea5t \u0111i m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n qua.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1ea1i sao ph\u1ea3i c\u1ed1 g\u1eafng kh\u00e1m ph\u00e1 m\u1ed9t \u00e2m thanh ph\u00e1 h\u1ee7y m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng truy\u1ec1n t\u1ea3i c\u1ee7a ch\u00ednh n\u00f3? Theo Stan, hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1edbi h\u1ea1n c\u1ee7a \u00e2m thanh d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u00ecm ra c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m m\u1edbi v\u1ec1 t\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee7a \u00e2m thanh trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc th\u01b0\u1eddng cho m\u1ed9t ch\u00fat v\u1eadt ch\u1ea5t h\u1ea5p d\u1eabn &#8211; v\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 m\u1ed9t lo\u1ea1i tinh th\u1ec3 protein c\u1ee5 th\u1ec3, ch\u00fang l\u01a1 l\u1eedng trong c\u00e1c tia n\u01b0\u1edbc v\u00e0 b\u1eafn ch\u00fang b\u1eb1ng laser \u0111\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh t\u00ednh ch\u1ea5t h\u00f3a h\u1ecdc.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u1ebfu c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc bi\u1ebft ch\u00ednh x\u00e1c m\u1ee9c \u0111\u1ed9 xung laser c\u00f3 th\u1ec3 m\u1ea1nh \u0111\u1ebfn m\u1ee9c n\u00e0o m\u00e0 kh\u00f4ng v\u00f4 t\u00ecnh ph\u00e1 h\u1ee7y ch\u1ea5t l\u1ecfng, h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea3i thi\u1ec7n c\u00e1ch th\u1ee9c th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m n\u00e0y, Stan cho bi\u1ebft.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap ch\u00fang t\u00f4i \u0111i\u1ec1u tra c\u00e1c m\u1eabu hi\u1ec3n vi s\u1ebd ph\u1ea3n \u1ee9ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o khi ch\u00fang b\u1ecb rung l\u1eafc m\u1ea1nh b\u1edfi \u00e2m thanh d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc\u201d, Stan n\u00f3i.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u1edf SLAC s\u1eed d\u1ee5ng tia laser X-quang n\u00e0y \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m tra c\u00e1c gi\u1edbi h\u1ea1n c\u1ee7a v\u1eadt l\u00fd. Trong m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u n\u0103m 2017, h\u1ecd \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00f9ng lo\u1ea1i laser \u0111\u1ec3 b\u1eafn c\u00e1c electron ra kh\u1ecfi nguy\u00ean t\u1eed, t\u1ea1o ra m\u1ed9t l\u1ed7 \u0111en ph\u00e2n t\u1eed h\u00fat t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c electron c\u00f3 s\u1eb5n t\u1eeb c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed g\u1ea7n \u0111\u00f3\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n ra th\u1ee9 m\u00e0 h\u1ecd tin l\u00e0 \u00e2m thanh d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u1edbn nh\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra &#8211; m\u1ed9t \u00e2m thanh m\u1ea1nh \u0111\u1ebfn m\u1ee9c c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m bay h\u01a1i n\u01b0\u1edbc khi ti\u1ebfp x\u00fac.\u00a0 \u0110\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00e2m thanh c\u1ee7a m\u1ed9t tr\u1eadn \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea5t l\u1edbn d\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc, c\u0169ng kh\u00f4ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-28387","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28387","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28387"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28387\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28388,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28387\/revisions\/28388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/casta.ttud.com.vn\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}