Một nhóm các nhà nghiên cứu người Pháp từ Viện tế bào gốc và não bộ (Viện nghiên cứu Y học Pháp/Đại học Claude Bernard Lyon 1), chủ trì bởi nhà nghiên cứu kỳ cựu của CNRS Peter Ford Dominey, đã phát triển “một trí nhớ tự thuật” cho robot Nao, cho phép nó truyền đạt kiến thức học được từ con người sang người khác kém hiểu biết hơn.
Peter Ford Dominey và robot Nao, nghiên cứu phát triển nhận thức robot. Thay vì sử dụng các kế hoạch thiết lập trước đó, robot này có thể học trong thời gian thực thông qua tương tác trực tiếp với con người.
Credit: ©Inserm/Patrice Latron
Một nhóm các nhà nghiên cứu người Pháp từ Viện tế bào gốc và não bộ (Viện nghiên cứu Y học Pháp/Đại học Claude Bernard Lyon 1), chủ trì bởi nhà nghiên cứu kỳ cựu của CNRS Peter Ford Dominey, đã phát triển “một trí nhớ tự thuật”(1) cho robot Nao, cho phép nó truyền đạt kiến thức học được từ con người sang người khác kém hiểu biết hơn. Tiến bộ công nghệ này có thể được sử dụng đặc biệt trong các hoạt động trên Trạm Không gian Quốc tế, nơi mà robot, là thành viên thường trục, sẽ giữ vai trò liên lạc và truyền đạt thông tin giữa các phi hành đoàn khác nhau vốn được thay đổi mỗi sáu tháng một lần. Những kết quả này được trình bày tại Hội nghị chuyên đề Quốc tế lần thứ 24 về Robot và Truyền thông tương tác của con người, vào ngày 3 tháng 9 năm 2015 tại Kobe, Nhật Bản.
Văn hóa của con người xuất phát từ những kinh nghiệm và hiểu biết được truyền đạt trong xã hội. Truyền đạt văn hóa cho phép các thành viên mới của xã hội có thể nhanh chóng học các trải nghiệm đã được tích lũy. Để một robot có thể hiểu hành vi phối hợp, điều cần thiết cho việc truyền đạt văn hóa, các nhà nghiên cứu đã phát triển một hệ thống mà nhờ đó một nhân viên có thể dạy cho robot mô phỏng người như Nao những hành động mới thông qua trình diễn vật lý (bằng cách đặt các chi tiết của robot ở đúng vị trí), mô phỏng trực quan (thông qua hệ thống Kinect), hoặc điều khiển bằng giọng nói. Các hành động riêng lẻ này sau đó được kết hợp vào các quy trình và được lưu trữ trong trí nhớ tự thuật của robot được phát triển bởi các nhà nghiên cứu, do đó cho phép robot tái hiện chúng cho các nhân viên khác khi cần.
Các nhà nghiên cứu thiết lập hệ thống bộ nhớ tự thuật để đáp ứng thử thách của sự phối hợp giữa con người và robot, điều này ngày càng trở nên thực tế trong lĩnh vực hoạt động trong không gian, với ro bot phỏng hình người Robonaut 2 (2) đang bay vĩnh viễn ngoài Trạm Không gian Quốc tế.
Để kiểm tra hệ thống của họ, các nhà khoa học đã tưởng tượng ra một kịch bản có thể xảy ra trong Trạm Không gian Quốc tế. Việc truyền đạt thông tin trên con tàu là rất cần thiết, vì các phi hành đoàn thay đổi mỗi sáu tháng một lần. Trong tình huống này, một tấm thẻ điện tử bị hư hỏng. Nao đóng vai trò là trợ lý của nhà khoa học và làm theo hướng dẫn của người đó, mang đến hoặc giữ lại các phần của tấm thẻ trong suốt quá trình sửa chữa. Nếu sai sót tương tự xảy ra, trí nhớ về sự kiện này sẽ cho phép robot sử dụng hệ thống video để cho thành viên mới của phi hành đoàn xem lại quá trình sửa chữa trước đó. Nó cũng có thể trả lời các câu hỏi về sự kiện trước đó, trong khi hỗ trợ sự sửa chữa mới. Nếu có khác biệt nhỏ, robot có thể chia sẻ chuyên môn của nó về các lỗi của loại này, trong khi ghi nhận các bước cần thiết để giải quyết vấn đề mới và truyền tải chúng tới các nhà khoa học của phi hành đoàn kế tiếp.
Các kết quả này chứng tỏ tính khả thi của hệ thống này, và cho thấy các robot hình người như thế này đại diện cho một giải pháp tiềm năng cho việc tích lũy và truyền tải kiến thức. Hiện tại, các nhà nghiên cứu đang hy vọng có thể thử nghiệm robot Nao trong điều kiện thực tế ở ngoài không gian, nơi có không có trọng lực. Họ cũng muốn phát triển một lĩnh vực ứng dụng khác, trợ giúp người cao tuổi với vai trò hỗ trợ bộ nhớ cá nhân.
Video: Robot Nao học cách sửa thẻ điện tử.
Nguồn: cnrs.fr
Ghi chú:
(1) Trí nhớ tự thuật bao gồm các sự kiện được chính mình trải nghiệm, cùng với bối cảnh của chúng. Điều này cho phép xác định ngày tháng và vị trí của những ký ức, và xác định ai đã có mặt trong suốt sự kiện. Với con người, trí nhớ tự thuật có thể giúp xây dựng lịch sử cá nhân của từng người.
(2) Robonaut 2 là một robot hình người thuộc chương trình Robonaut, một sự hợp tác chặt chẽ giữa NASA và DARPA. Một đơn vị đã được giao cho Trạm Không gian Quốc tế vào tháng 02 năm 2011 để điều khiển hoạt động của robot trong điều kiện không trọng lực. Nó được thiết kế để hỗ trợ công việc của các nhà du hành ở những tình huống phức tạp, đặc biệt là các chuyên đi ngoài không gian.
Ngọc Thanh
cnrs.fr
Đăng ngày: 11/09/2015