Tình hình thực hiện thời gian qua
Đảng và Nhà nước ta chủ trương phát triển thị trường công nghệ trên cơ sở đổi mới cơ chế, chính sách để hỗ trợ các hoạt động KH&CN theo cơ chế thị trường, tạo môi trường cạnh tranh để các sản phẩm KH&CN sớm được ứng dụng; khuyến khích hoạt động nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, phát triển quan hệ hợp tác, thực hiện hợp đồng giữa doanh nghiệp với các cơ quan nghiên cứu, khuyến khích các hoạt động tư vấn, ứng dụng tiến bộ khoa học, đổi mới và chuyển giao công nghệ trong các doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở sản xuất. Kết nối cung – cầu công nghệ nhằm tạo được sự gắn kết chặt chẽ giữa người sản xuất, doanh nghiệp, địa phương và các đơn vị nghiên cứu, đồng thời phải huy động được các nguồn lực (cả trong và ngoài nước) để thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất và đời sống.
Nhằm tăng cường chuyển giao công nghệ giữa các doanh nghiệp, các tổ chức KH&CN trong tỉnh và vùng Đồng bằng sông Cửu Long, mặt khác góp phần đưa nhanh các kết quả nghiên cứu, sản phẩm KH&CN mới vào trong hoạt động của các doanh nghiệp, từng bước phát triển thị trường công nghệ, phục vụ phát triển kinh tế – xã hội trong Vùng cũng như ở địa phương. Sở KH&CN tỉnh Sóc Trăng phối hợp với các tổ chức, cá nhân tổ chức:
Khảo sát hiện trạng công nghệ và nhu cầu đổi mới công nghệ, thiết bị của doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh phục vụ việc tổ chức sự kiện trưng bày, giới thiệu sản phẩm công nghệ, thiết bị, kết nối cung cầu công nghệ tại tỉnh Sóc Trăng thông qua sự kết hợp các hoạt động hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc đổi mới, chuyển giao công nghệ, ứng dụng các tiến bộ KH&CN vào sản xuất; tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân có nhu cầu kết nối trực tiếp với những nhà cung ứng, các chuyên gia có uy tín về công nghệ, ký kết một số bản ghi nhớ về cung cầu công nghệ, tiêu biểu với các hoạt động như Tọa đàm với chủ đề “Giới thiệu một số công nghệ, kết quả nghiên cứu, ứng dụng KH&CN trong chế biến, thu hoạch bảo quản nông sản”; Hội thảo “Định hướng hỗ trợ doanh nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long đổi mới công nghệ, thiết bị nhằm phát triển thị trường công nghệ”; Hội thảo “Tăng cường năng lực tiếp cận cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 cho doanh nghiệp nhỏ và vừa vùng ĐBSCL”.
Về hiện trạng công nghệ, thiết bị, theo khảo sát của Sở KH&CN tỉnh cho thấy đa số các doanh nghiệp được thành lập từ sau năm 2000, mức độ đồng bộ của một số dây chuyền thiết bị thấp, các dây chuyền thiết bị lắp ghép từ các thiết bị thành phần có xuất xứ khác nhau (phổ biến là ở các nước Châu Á); bên cạnh đó xét đến cấp độ hiện đại của các thiết bị và dây chuyền công nghệ cũng cho thấy đa số ở mức độ bán tự động một số ít ở trình độ đạt mức tự động, dẫn tới khả năng tự động hóa cũng như áp dụng công nghệ cao sẽ còn hạn chế tại các doanh nghiệp này. Đa số hoạt động cải tiến, đổi mới công nghệ chỉ dừng lại ở việc cải tiến/đổi mới quy trình công nghệ hay cải tiến sản phẩm. Một số doanh nghiệp còn chậm đổi mới do công nghệ, thiết bị đang sử dụng vẫn còn đáp ứng nhu cầu hiện tại, thiếu vốn đầu tư, thị trường tiêu thụ sản phẩm không ổn định, nên doanh nghiệp chưa đầu tư công nghệ, thiết bị mới. Các trở ngại của doanh nghiệp phải đối mặt trải dài từ vấn đề về tài chính, nguồn nhân lực, công nghệ, thiết bị cho đến các vấn đề mang tính vĩ mô như khó khăn về cơ sở hạ tầng ….
Về đề xuất, kiến nghị
Theo đó các đề xuất và kiến nghị được nêu ra gồm việc thực hiện các chính sách, các chủ trương về phát triển thị trường công nghệ, đổi mới công nghệ, kết nối cung – cầu công nghệ, phát triển tài sản trí tuệ … do ngành KH&CN theo dõi, quản lý và các chính sách về hoạt động khuyến nông, khuyến công, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa ứng dụng công nghệ cao, chuyển giao công nghệ, chính sách đặc thù hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp nông thôn, chính sách hỗ trợ hợp tác xã …. cần đồng bộ hơn, đi vào chiều sâu hơn, hợp tác chặt chẽ hơn, sâu sắc hơn. Bên cạnh đó, các sở, ngành cần tiếp tục phối hợp với Sở KH&CN một cách đồng bộ, nhịp nhàng hơn nữa, tăng cường phổ biến thông tin về cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ; nâng cao nhận thức của doanh nghiệp về sự cần thiết phải đổi mới công nghệ, thiết bị. Hơn thế, các sở, ban, ngành, cơ quan cấp huyện và doanh nghiệp có liên quan cần tích cực phối hợp trong triển khai đánh giá trình độ công nghệ của các ngành sản xuất, trước mắt là đánh giá trình độ công nghệ của các ngành công nghiệp chủ lực, mũi nhọn của tỉnh. Qua đánh giá sẽ nắm sát thực trạng và nhu cầu đổi mới công nghệ của ngành, đia phương, đây sẽ là căn cứ quan trọng để định hướng, ban hành hoặc điều chỉnh nội dung đã ban hành.
Thêm vào đó, tiếp tục thực hiện các chính sách thu hút đầu tư để góp phần thúc đẩy đổi mới và chuyển giao công nghệ, tạo sự dẫn dắt, lan tỏa trong ứng dụng công nghệ. Các cơ quan thuộc Bộ KH&CN có cơ chế hỗ trợ tra cứu thông tin về công nghệ, thiết bị, về sở hữu trí tuệ để các doanh nghiệp tiếp cận dễ dàng hơn. Tổ chức các hoạt động kết nối cung cầu công nghệ và thiết bị, sàn giao dịch công nghệ điện tử. Các tổ chức KH&CN cùng địa phương có hợp tác chặt chẽ, cụ thể và sâu sát hơn, cần chủ động tạo kênh thông tin về các kết quả đề tài khoa học để doanh nghiệp có thể tìm hiểu và tiếp cận. Thông qua kênh này, các mong muốn đặt hàng của doanh nghiệp cũng sẽ được thể hiện để thúc đẩy sự hợp tác nhanh hơn, hiệu quả hơn. Hiện nay, các tổ chức nghiên cứu đã quảng bá công nghệ trên trang web của đơn vị, nhưng thông tin có lẻ chưa đủ để hấp dẫn doanh nghiệp. Cần đẩy mạnh hình thức giao dịch công nghệ điện tử, tập trung các công nghệ sẵn sàng chuyển giao với đầy đủ các thông tin cụ thể. Cần chủ động thu thập, nắm bắt thông tin về nhu cầu công nghệ của địa phương, doanh nghiệp, chủ động truyền thông, giới thiệu các kết quả để doanh nghiệp giảm thời gian, công sức, chi phí tìm kiếm nội dung cần chuyển giao.
Nguyễn Thị Vân
Đăng ngày: 11/11/2020